การศึกษาลักษณะคลองรากฟันของฟันแท้หน้าล่างด้วยโคนบีมคอมพิวเตดโทโมกราฟฟีในประชากรไทยกลุ่มหนึ่ง
Study of the Root Canal Morphology of Permanent Mandibular Anterior Teeth Using Cone-Beam Computed Tomography in Thai Subpopulation
Keywords:
คลองรากฟัน, ภาพรังสีโคนบีมคอมพิวเตดโทโมกราฟฟี, ฟันหน้าล่าง, Root Canal, Cone-Beam Computed Tomography, Mandibular Anterior TeethAbstract
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาลักษณะคลองรากฟันแท้หน้าล่างด้วยโคนบีมคอมพิวเตดโทโมกราฟฟีในประชากรไทยกลุ่มหนึ่ง วัสดุและวิธีการ: นำภาพรังสีโคนบีมคอมพิวเตดโทโมกราฟฟีของผู้ป่วย 150 คน รวมฟันแท้หน้าล่าง 900 ซี่ มาวิเคราะห์จำนวนและลักษณะคลองรากฟันตามการจำแนกของเวอร์ทุกซี รายงานร้อยละของความชุก วิเคราะห์ความสมมาตรด้านขวาและซ้ายและอิทธิพลของเพศและอายุด้วยสถิติไคสแควร์ ที่ระดับนัยสำคัญ 0.05 กำหนดความสอดคล้องในตัวและระหว่างผู้อ่านด้วยค่าสถิติแคปปา > 0.60 ผลการศึกษา: ความชุกของสองคลองรากในฟันตัดหน้าล่างซี่ข้าง ซี่กลาง และฟันเขี้ยวล่าง ร้อยละ 20.67, 12.67 และ 6.00 ตามลำดับ พบคลองรากฟันตามการจำแนกของเวอร์ทุกซีแบบที่ 1 มากที่สุด (ร้อยละ 86.89) ความสมมาตรของสองคลองรากระหว่างด้านขวาและซ้ายในฟันตัดหน้าล่างซี่กลาง ซี่ข้าง และฟันเขี้ยวล่าง ร้อยละ 58.33, 44.19 และร้อยละ 20.00 ตามลำดับ ไม่พบความแตกต่างระหว่างเพศ (p > 0.05) แต่พบอายุมีผลต่อการพบสองคลองรากอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.05) บทสรุป: พบความชุกและความสมมาตรของสองคลองรากในฟันแท้หน้าล่างของประชากรไทยกลุ่มหนึ่ง ภาพรังสีโคนบีมคอมพิวเตดโทโมกราฟฟีมีประโยชน์ในการประเมินความซับซ้อนทางกายวิภาคของคลองรากฟันแท้หน้าล่าง /Objective: To investigate the root canal morphology of permanent mandibular anterior teeth using cone-beam computed tomography in a Thai subpopulation. Materials and Methods: Cone-beam computed tomography images from 150 patients, totaling 900 permanent mandibular anterior teeth, were analyzed for the number and morphology of root canals according to Vertucci's classification for each tooth. The prevalence was reported as a percentage. The symmetry between the right and left sides and the influence of gender and age were analyzed using the chi-square test at a significance level of 0.05. Intra- and inter-observer agreement were determined using kappa statistics (> 0.60). Results: The prevalence of two root canals in mandibular lateral incisors, central incisors, and canines was 20.67%, 12.67%, and 6.00%, respectively. Vertucci's Type I canal morphology was most frequently observed (86.89%). The symmetry of two root canals between the right and left sides in mandibular central incisors, lateral incisors, and canines was 58.33%, 44.19%, and 20.00%, respectively. No significant difference was found between genders (p > 0.05), but age had a statistically significant effect on the presence of two root canals (p < 0.05). Conclusion: The presence and symmetry of two root canals in the permanent mandibular anterior teeth were observed in this Thai subpopulation. Cone-beam computed tomography images are useful for evaluating the anatomical complexity of permanent mandibular anterior root canals.Downloads
References
Tabassum S, Khan FR. Failure of endodontic treatment: The usual suspects. Eur J Dent. 2016;10(1):144-7.
Karabucak B, Bunes A, Chehoud C, Kohli MR, Setzer F. Prevalence of apical periodontitis in endodontically treated premolars and molars with untreated canal: a cone-beam computed tomography study. J Endod. 2016;42(4):538-41.
Baruwa AO, Martins JNR, Meirinhos J, Pereira B, Gouveia J, Quaresma SA, et al. The influence of missed canals on the prevalence of periapical lesions in endodontically treated teeth: A cross-sectional study. J Endod. 2020;46(1):34-9.
Shihab DM, Mahdee AF. Root and root canal morphology: Study methods and classifications. J Bagh Coll Dent. 2021;33(4):11-9.
Omer O, Al Shalabi, Jennings M, Glennon J, Claffey N. A comparison between clearing and radiographic techniques in the study of the root canal anatomy of maxillary first and second molars. Int Endod J. 2024;37(5):291-6.
Robertson D, Leeb IJ, Mckee M, Brewer E. A clearing technique for the study of root canal systems. J Endod. 1980;6(1):421-4.
Lacerda MF, Marceliano-Alves MF, Pèrez AR, Provenzano JC, Neves MA, Pires FR, et al. Cleaning and shaping oval canals with 3 instrumentation systems: a correlative microcomputed tomographic and histologic study. J Endod. 2017;43(11):1878-84.
Plotino G, Grande NM, Pecci R, Bedini R, Pameijer CH, Somma F. Three-dimensional imaging using microcomputed tomography for studying tooth micromorphology. J Am Dent Assoc. 2006;137(11):1555-61.
Limsombutanon S, Toahchoodee S. Root canal anatomy of mandibular anterior teeth in a group of Thai. CUDJ. 2000;23(1):1-12. (in Thai).
Somwangprasert M, Sutimuntanakul S. Root canal anatomy of the mandibular incisors. Mahidol Dent J. 1995;15:76-83. (in Thai).
Warren JJ, Weber-Gasparoni K, Tinanoff N, Batliner TS, Jue B, Santo W, et al. Examination criteria and calibration procedures for prevention trials of the early childhood caries collaborating centers. J Public Health Dent. 2015;75(4):317-26.
Liu J, Luo J, Dou L, Yang D. CBCT study of root and canal morphology of permanent mandibular incisors in a Chinese population. Acta Odontol Scand. 2014;72(1):26-30.
Martins JNR; Worldwide Anatomy Research Group; Versiani MA. Worldwide prevalence of the lingual canal in mandibular incisors: A multicenter cross-sectional study with meta-analysis. J Endod. 2023;49(7):819-35.
Wolf TG, Stiebritz M, Boemke N, Elsayed I, Paqué, F, Wierichs RJ, et al. 3-dimensional analysis and literature review of the root canal morphology and physiological foramen geometry of 125 mandibular incisors by means of micro–computed tomography in a German population. J Endod. 2020;46(2):184-91.
Pan J, Parolia A, Chuah SR, Bhatia S, Mutalik S, Pau A. Root canal morphology of permanent teeth in a Malaysian subpopulation using cone-beam computed tomography. BMC Oral health. 2019;19(1):14. doi: 10.1186/s12903-019-0710-z.
Valenti-Obino F, Nardo DD, Quero L, Miccoli G, Gambarini G, Testarelli L, et al. Symmetry of root and root canal morphology of mandibular incisors: A cone-beam computed tomography study in vivo. J Clin Exp Dent. 2019;11(6):527-33.
Lee JB, Seo Ms. Mandibular incisors with two canals are associated with the presence of the distolingual root in mandibular first molars: a cone-beam computed tomographic study. BMC Oral Health. 2022;22(1):145. doi: 10.1186/s12903-022-02184-4.
Wu YC, Cheng WC, Chung MP, Su CC, Weng PW, Cathy Tsai YW, et al. Complicated root canal morphology of mandibular lateral incisors is associated with the presence of distolingual root in mandibular first molars: a cone-beam computed tomographic study in a Taiwanese population. J Endod. 2018;44(1):73-9.
Wu YC, Cheng WC, Weng PW, Chung MP, Su CC, Chiang HS, et al. The presence of distolingual root in mandibular first molars is correlated with complicated root canal morphology of mandibular central incisors: a cone-beam computed tomographic study in a Taiwanese population. J Endod2018;44(5):711-6.
Cavric J, Vodanovic M, Marusic A, Galic I. Time of mineralization of permanent teeth in children and adolescents in Gaborone, Botswana. Ann Anat. 2016;203:24-32.
Martins JNR, Marques D, Francisco H, Caramês J. Gender influence on the number of roots and root canal system configuration in human permanent teeth of a Portuguese subpopulation. Quintessence Int. 2018;49(2):103-11.
Candeiro GTM, Teixeira IM, Barbosa DA, Vivacqua-Gomes N, Alves FRF. Vertucci’s Root Canal Configuration of 14,413 mandibular anterior teeth in a Brazilian population: A prevalence study using cone-beam computed tomography. J Endod. 2021;47(3):404-8.
Santos MC, Souza-Gabriel AE, Cruz-Filho AM, Sousa-Neto MD, Silva RG. Detection of the internal anatomy of lower anterior teeth using cone-beam computed tomography. Aust Endod J. 2021;47(3):442-9.
Miller WA, Karuza J. Recent clinical research in geriatric dentistry. Gerodontology. 1988;7(1):37-43.
Herrero-Hernández S, López-Valverde N, Bravo M, Pablo O, Peix-Sánchez M, Flores-Fraile J, et al. Root canal morphology of the permanent mandibular incisors by cone beam computed tomography: A systematic review. Appl Sci. 2020;10(14):1-15.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
Categories
License
Copyright (c) 2026 Srinakharinwirot University Dental Journal (E-ISSN 2774-0811)
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เจ้าของบทความต้องมอบลิขสิทธิ์ในการตีพิมพ์แก่วิทยาสาร โดยเขียนเป็นลายลักษณ์อักษรแนบมาพร้อมบทความที่ส่งมาตีพิมพ์ ตามแบบฟอร์ม "The cover letter format" รวมทั้งต้องมีลายมือชื่อของผู้เขียนทุกท่านรับรองว่าบทความดังกล่าวส่งมาตีพิมพ์ที่วิทยาสารนี้แห่งเดียวเท่านั้น
