นาฬิกาชีวภาพกับการนอนหลับ (BIOLOGICAL CLOCK AND SLEEP)

Orapin Chengpiew

Abstract


วงจรการหลับ-ตื่นในร่างกายถูกควบคุมโดยนาฬิกาชีวภาพซึ่งตั้งอยู่ที่ suprachiasmatic nucleus (SCN) ของไฮโพทาลามัส เพื่อให้ทำงานสอดคล้องกับวงจรแห่งวันของธรรมชาติ เมื่อเรตินาได้รับแสงจะส่งสัญญาณไปยัง SCN เพื่อกระตุ้นให้ร่างกายตื่นในช่วงกลางวัน ส่วนการนอนหลับ ซึ่งเป็นกลไกพื้นฐานที่สำคัญต่อการรักษาภาวะธำรงดุลของร่างกายถูกกระตุ้นโดย melatonin ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่ชักนำให้เกิดการนอนหลับสร้างขึ้นจากต่อมไพเนียลโดยจะหลั่งออกมาในช่วงกลางคืน การนอนหลับ มีบทบาทสำคัญต่อสุขภาพร่างกาย มีผลต่อการเรียนรู้ของสมอง ทำให้ร่างกายดำเนินกิจกรรมต่างๆ ได้อย่างมีประสิทธิภาพ และมีสภาวะอารมณ์ที่ดี ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเปลี่ยนแปลงของวงจรการหลับ-ตื่นที่สำคัญ ได้แก่ ปัจจัยทางสรีรวิทยา ปัจจัยทางสิ่งแวดล้อม และพฤติกรรมการใช้ชีวิตที่ไม่เหมาะสม ซึ่งล้วนทำให้วงจรการนอนหลับผิดปกติ

คำสำคัญ: นาฬิกาชีวภาพ การนอนหลับ วงจรการหลับ-ตื่น วงจรแห่งวัน

The suprachiasmatic nucleus (SCN) of the hypothalamus is the circadian clock that drives sleep-wake cycle synchronized to circadian rhythm. It receives photic input from the retina and promotes wakefulness during the day. Sleep, the basic physiological drive homeostasis, activated by melatonin, a sleep inducing hormone produced by the pineal gland during the night. It plays a large role in maintaining health, promoting learning, performing at top proficiency, and sustaining emotional well-being. Factors influencing the sleep-wake cycles include physiological and environmental factors, and maladaptive behaviors often play an important role in the development of the circadian rhythm sleep disorders.

Keywords: Biological clock, Sleep, The sleep-wake cycle, Circadian rhythm


Full Text: PDF

ติดต่อกองบรรณาธิการ
วารสารมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) ISSN 1686-9311
สถาบันยุทธศาสตร์ทางปัญญาและวิจัย (ชั้น 20 อาคารนวัตกรรมศาสตราจารย์ ดร.สาโรช บัวศรี)
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ 114 สุขุมวิท 23 เขตวัฒนา กรุงเทพฯ 10110
โทรศัพท์ (02) 649-5000 ต่อ 11014, http://pubcenter.swu.ac.th