ปัญหาบางประการของบทบัญญัติความผิดเกี่ยวกับอั้งยี่และซ่องโจร
Keywords:
ความผิดฐานเป็นอั้งยี่, ความผิดฐานเป็นซ่องโจร, บทสันนิษฐานความผิด, ความรับผิดจากการกระทำของบุคคลอื่นAbstract
ความผิดเกี่ยวกับการเป็นอั้งยี่และซ่องโจรเป็นบทบัญญัติที่ปรากฏอยู่ในประมวลกฎหมายอาญา ลักษณะ 5 ว่าด้วยความผิดเกี่ยวกับความสงบสุขของประชาชน ตั้งแต่มาตรา 209 ถึงมาตรา 213 โดยมีเจตนารมณ์ในการป้องกันการกระทำของกลุ่มบุคคลที่อาจสมคบกันก่อให้เกิดความไม่สงบต่อสาธารณชน อย่างไรก็ตาม จากการศึกษาพบว่า ความผิดบางมาตราในบทบัญญัติดังกล่าวอาจขัดต่อหลักทั่วไปของกฎหมายอาญา และไม่สอดคล้องกับบริบทของสังคมร่วมสมัย ได้แก่ ความผิดตามมาตรา 211 ซึ่งบัญญัติเป็นบทสันนิษฐานความผิด ส่งผลให้ภาระพิสูจน์ตกแก่ผู้ถูกกล่าวหา และมาตรา 213 ซึ่งกำหนดโทษแก่สมาชิกของกลุ่มอั้งยี่หรือซ่องโจร แม้ไม่ได้เป็นผู้กระทำความผิดโดยตรงก็ตาม อันอาจขัดต่อหลักการรับผิดทางอาญาโดยทั่วไป จึงควรได้รับการทบทวนและแก้ไขปรับปรุงให้เหมาะสมกับหลักกฎหมายและสภาวการณ์ในปัจจุบันReferences
เกียรติขจร วัจนะสวัสดิ์. กฎหมายอาญาภาคความผิด เล่ม 2. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: กรุงสยาม พับบลิชชิ่ง, 2557.
เกียรติขจร วัจนะสวัสดิ์. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาคความผิด. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ: กรุงสยาม พับบลิชชิ่ง, 2547.
เกียรติขจร วัจนะสวัสดิ์. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาค 1 เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 9. กรุงเทพฯ: พลสยาม พริ้นติ้ง, 2549.
คณพล จันทน์หอม. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาคความผิด เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2566.
คณพล จันทน์หอม. หลักพื้นฐานกฎหมายอาญา เล่ม 1. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2565.
จิตติ ติงศภัทิย์. กฎหมายอาญา ภาค 2 ตอน 1. พิมพ์ครั้งที่ 8. กรุงเทพฯ: สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา, 2548.
ทวีเกียรติ มีนะกนิษฐ และรณกรณ์ บุญมี. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาคความผิดและลหุโทษ. พิมพ์ครั้งที่ 20. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2565.
วิธวินท์ จงจิตเจริญพร. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาคความผิด ลักษณะความผิดต่อสาธารณประโยชน์ (มาตรา 206-287/2). กรุงเทพฯ: ม.ป.พ., 2568.
วิธวินท์ จงจิตเจริญพร. คำอธิบายกฎหมายอาญา ภาคทั่วไป. กรุงเทพฯ: พิมพ์ครั้งที่ 2. ม.ป.พ., 2568.
วิเชียร ดิเรกอุดมศักดิ์. อาญาพิสดาร เล่ม 2 (ฉบับปรับปรุงใหม่ปี 2561). กรุงเทพฯ: ห้างหุ้นส่วนจำกัดแสงจันทร์การพิมพ์, 2561.
หยุด แสงอุทัย. กฎหมายอาญา ภาค 2-3. พิมพ์ครั้งที่ 11. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2556.
หยุด แสงอุทัย. คำอธิบายกฎหมายลักษณะอาญา. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ: วิญญูชน, 2548.
สุรจิต พัฒนสาร. “ปัญหาการบังคับใช้กฎหมายอั้งยี่ : ซ่องโจรในประเทศไทย.” วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2530.
อธิวัฒณ์ เจริญศรีวงษ์. “การกำหนดเงื่อนไขในการลงโทษของความผิดฐานเป็นซ่องโจร.” วิทยานิพนธ์นิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์, 2564.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560.
พระราชบัญญัติว่าด้วยอั้งยี่ ร.ศ. 116.
กฎหมายลักษณะอาญา ร.ศ. 127.
ประมวลกฎหมายอาญา.
พนารัตน์ มาศฉมาดล. “กฎหมายลักษณะอาญา ร.ศ. 127.” สถาบันพระปกเกล้า. สืบค้นเมื่อวันที่ 28 กรกฎาคม 2568. https://wiki.kpi.ac.th/index.php? title=กฎหมายลักษณะอาญา_ร.ศ._127/.
สำนักงานกิจการยุติธรรม. “รายงานสถานการณ์อาชญากรรมและกระบวนการยุติธรรม ประจำปี พ.ศ. 2566.” สืบค้นเมื่อวันที่ 3 กันยายน 2568. https://www. oja.go.th/2024/09/30/whitepaper-2023/#dearflip-df_80190/13/
Federal Law Gazette. “Criminal Code.” Police Human Rights Resources, 1988. สืบค้นเมื่อวันที่ 28 สิงหาคม 2568. https://policehumanrights resources.org/content/uploads/2016/08/Criminal-Code-Austria-1998.pdf?x19059
John Rason SPENCER. “French PENAL CODE.” Equalrightstrust, n.d. สืบค้นเมื่อวันที่ 24 สิงหาคม 2568. https://www.equalrightstrust.org/ ertdocumentbank/french_penal_code_33.pdf