การสังเคราะห์และฤทธิ์ยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็งและฤทธิ์ยับยั้งเชื้อมาลาเรียของสารอนุพันธ์ของไตรโคทีซี Synthesis and Cytotoxicity and Antimalarial activity of Trichothecene Derivatives - น้ำสอาด, มณีกานต์; พัฒนาประทีป, ประเสริฐ; สุขสำราญ, อภิชาต (Science Essence Journal, 2016)
บทคัดย่อ การสังเคราะห์สารอนุพันธ์ของไตรโคทีซีเพื่อศึกษาฤทธิ์ในการยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็งและฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อมาลาเรีย พบว่าสาร 4-O-hexanoyl-7a-hydroxytrichodermol (3c) มีฤทธิ์ในการยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็งช่องปาก (KB) ที่สูงมากด้วยค่า IC50 เท่ากับ 0.027 nM ซึ่งมีฤทธิ์ดีกว่าสารควบคุม ellipticine ประมาณ 11185 เท่า และดีกว่า doxorubicin ประมาณ 4333 เท่า และพบว่าสาร 4-O-acetyl trichothecolone (2a) แสดงฤทธิ์ในการยับยั้งการเจริญของปอด (NCI-H187) ที่สูงด้วยค่า IC50 เท่ากับ 0.029 mM จากการศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างโครงสร้างและการออกฤทธิ์ยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็งเบื้องต้นพบว่าหมู่เอสเทอร์ที่ตำแหน่ง 4 และหมู่ไฮดรอกซิลที่ตำแหน่ง 7 ในโครงสร้างของสารอนุพันธ์ของไตรโคทีซีมีความสำคัญต่อการแสดงฤทธิ์ในการยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็ง KB และ NCI-H187 คำสำคัญ: ไตรโคทีซี สารอนุพันธ์ของไตรโคทีซี ฤทธิ์ในการยับยั้งการเจริญของเซลล์มะเร็ง ฤทธิ์ในการยับยั้งเชื้อมาลาเรีย การสังเคราะห์ ----- ABSTRACT A number of trichothecene derivatives were synthesized for cytotoxicity and antimalarial activity study. The results showed that 4-O-hexanoyl-7a-hydroxytrichodermol (3c) exhibited the most potent cytotoxicity against KB cells with IC50 value of 0.027 nM. It was 11185- and 4333-fold more active than the standard drugs ellipticine and doxorubicin against KB cells, respectively. 4-O-Acetyl trichothecolone (2a) showed cytotoxicity against NCI-H187 cells with IC50 value of 0.029 mM. The preliminary structure-activity relationships (SAR) results indicated that the ester group of C4 and hydroxyl of C7 of trichothecene derivatives played a key role for cytotoxic activity against KB and NCI-H187 cells. Keywords: trichothecene, trichothecene derivatives, cytotoxicity, antimalarial activity, synthesis