การสำรวจกัญชงที่ปลูกในประเทศไทย โดยใช้เทคนิคแก๊สโครมาโทรกราฟี-แมสสเปคโตรเมตรี - กัลวิชา, ไกรวุฒิ; บุณยะประภัศร, นันทวัน; วิไลรัตน์, ประพิณ; พันธ์วิศวาส, ณัฏฐินี (Science Essence Journal, 2008)
ในการสำรวจนี้ได้สุ่มสำรวจตัวอย่างกัญชงจำนวน 58 ตัวอย่าง จากแหล่งปลูกหลักในจังหวัดเชียงใหม่และจังหวัดตาก วิเคราะห์ปริมาณสารออกฤทธิ์หลัก ได้แก่ Δ9-Tetrahydrocannabinol (Δ9-THC), Cannabidiol (CBD) และ Cannabinol (CBN) ด้วยเทคนิคแก๊สโครมาโทรกราฟี-แมสสเปคโตรเมตรี และแบ่งชนิด Cannabis ด้วยลักษณะทางเคมี โดยเทียบตามเกณฑ์ 3 อย่าง ที่ได้เคยมีรายงาน คือ %Δ9-THC, phenotypic index และอัตราส่วน THC/CBD เมื่อพิจารณาปริมาณสารออกฤทธิ์ต่อจิตประสาท Δ9-THC พบว่า 91.38 เปอร์เซ็นต์ จัดเป็นพืชเสพติด และ 8.62 เปอร์เซ็นต์ จัดเป็นพืชเส้นใย เมื่อรายงานตามพื้นที่พบว่า ตัวอย่าง 73.33 เปอร์เซ็นต์ จากพื้นที่เชียงใหม่ และ 97.67 เปอร์เซ็นต์ จากพื้นที่ตาก จัดเป็นพืชเสพติด จากการศึกษานี้คณะผู้วิจัยจึงเสนอแนะว่ากรจัดจำแนกชนิด Cannabis ควรใช้ปริมาณ Δ9-THC เป็นเกณฑ์หลัก จากนั้นจึงใช้ phenotypic index และอัตราส่วน THC/CBD เป็นเกณฑ์รอง นอกจากนี้ควรพิจารณาปัจจัยต่างๆที่อาจมีผลต่อกรเพิ่มของปริมาณสารออกฤทธิ์ เช่น เมล็ดพันธุ์ กรผสมข้ามของละอองเกสรในแปลงปลูก และปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม เพื่อเป็นการป้องกันการแพร่กระจายของการปลูกพืชเสพติดA total number of 58 Cannabis sativa L. çfiber typeé plants were randomly sampled from the major cultivation areas in Chiangmai and Tak provinces. The 3 major cannabinoidscompounds; Δ9 -tetrahydrocannabinol Δ9-THC), cannabidiol (CBD), and cannabinol (CBN) were analyzed by gas chromatography-mass spectrometry (GC-MS). Classification of Cannabis chemotypes according to 3 published criteria; % Δ9-THC, the phenotypic index, and the THC/CBD ratio, were brought to consideration and discussed. Regarding the level of psychoactive Δ9-THC compound, results suggested that 91.38% of the plants were çdrug typeé, and 8.62% were"fiber type". It is also reported that 73.33% of C. sativa L. sampled from Chiangmai, and 97.67% of the C. sativa L. sampled from Tak were classified as "drug type". From this study, we suggest that chemotype classification should be based on the level of Δ9-THC compound, and the phenotypic index and THC/CBD ratio should be used as secondary criteria. Factors which may affect the cannabinoid contents in plants, such as seed stocks, cross pollination in the field, and environmental factors, must be taken into consideration to prevent the expansion of drug type cultivation.