สารประกอบแซนโทนจากเปลือกต้นมะดะหลวง (XANTHONES FROM THE STEM BARK OF GARCINIA XANTHOCHYMUS)

อรพิณ โกมุติบาล, สุนิตย์ สุขสำราญ

Abstract


มะดะหลวง (Garcinia xanthochymus Hook. f.) เป็นพืชสมุนไพรที่พบได้ทางแถบประเทศจีน ซึ่งนิยมนำมาใช้เป็นยาถ่ายพยาธิ และใช้กำจัดสารพิษออกจากร่างกาย พืชในสกุล Garcinia จัดอยู่ในวงศ์ Clusiaceae มีองค์ประกอบทางเคมีส่วนใหญ่เป็นสารจำพวก Oxygenated xanthone จากการศึกษาองค์ประกอบทางเคมีจากเปลือกต้นมะดะหลวงที่เก็บมาจากทางภาคเหนือของประเทศไทย สามารถแยกสารประกอบแซนโทนได้ 5 ชนิด คือ 2,5-dihydroxy-1-methoxyxanthone (1), 2,6-dihydroxy-1,5-dimethoxyxanthone (2), 6-deoxyisojacareubin (3), 1,6-dihydroxy-4,5-dimethoxyxanthone (4) และ 12b-hydroxy-des-D-garcigerrin A (5) โดยที่สารประกอบ 1 และ 2 เป็นสารประกอบแซนโทนที่ยังไม่เคยมีผู้รายงานการพบในพืชชนิดนี้ การพิสูจน์โครงสร้างของสารบริสุทธิ์ใช้เทคนิคทางสเปกโทรสโคปี และใช้วิธีเปรียบเทียบข้อมูลทางสเปกโทรสโคปีของสารกับข้อมูลที่มีผู้รายงานไว้แล้ว

คำสำคัญ: มะดะหลวง Clusiaceae สารประกอบแซนโทน

Garcinia xanthochymus Hook. f. is a medicinal plant native to P. R. China and has been used as a traditional medicine for dispelling worms and removing food toxin. Phytochemicals investigation of the G. xanthochymus stem bark, collected from the northern part of Thailand, led to the isolation of five xanthones, 2,5-dihydroxy-1-methoxyxanthone (1), 2,6-dihydroxy-1,5-dimethoxyxanthone (2), 6-deoxyiso jacareubin (3), 1,6-dihydroxy-4,5-dimethoxyxanthone (4) and 12b-hydroxy-des-D-garcigerrin A (5). Their structures were elucidated by spectroscopic method, especially 1D and 2D NMR techniques, and by comparison of the data with the reported value. This is the first report of compounds 1 and 2 obtained from this plant species.

Keywords: Garcinia xanthochymus, Clusiaceae, Xanthone compound


Full Text: PDF

ติดต่อกองบรรณาธิการ
วารสารมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ (สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี) ISSN 1686-9311
สถาบันยุทธศาสตร์ทางปัญญาและวิจัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
(ชั้น 20 อาคารนวัตกรรมศาสตราจารย์ ดร.สาโรช บัวศรี)
114 สุขุมวิท 23 เขตวัฒนา กรุงเทพฯ 10110
โทรศัพท์ (02) 649-5000 ต่อ 11014, http://research.swu.ac.th/journal/sc